Hoe je een zwijgende partner opent

Velen van ons vinden een zwijgende partner die dat uit zelfbescherming doet heel frustrerend.

• Je weet niet waar je aan toe bent.
• Je voelt je niet betrokken bij je partner.
• Of je denkt dat jouw partner niet betrokken is bij jou.
• Jouw partner stelt amper vragen aan jou.
• Allerlei onnodige misverstanden doen zich voor.

Nu was je partner misschien sowieso al geen makkelijke prater, maar in jullie relatie is het zwijgen alleen maar groter geworden. En daarmee de verwijdering tussen jullie.

Negatieve spiraal zwijgen

Je hebt misschien al van alles geprobeerd, maar:

• Hoe meer jij vragend aandringt bij je partner, hoe meer je partner zich terugtrekt.
• En als jij ook zwijgt, blijft je partner zwijgen in plaats van zich te openen.

Ik krijg zeer regelmatig de vraag hoe je daar nou mee moet omgaan, met die zwijgende partner. Wat zou dat fijn zijn hè, als ik je zo een methode op een dienblaadje kon presenteren.

Jouw aandeel

Zo werkt het helaas niet. De context van het zwijgen is heel belangrijk en verschilt van relatie tot relatie. Maar ongeacht de ontstaansgrond is de grote gemene deler in de dynamiek van relatiepatronen wel deze:

Jij versterkt het zwijgen en de verstopte angsten daaronder van jouw partner…

Uiteraard is dat niet je bedoeling en misschien geloof je het zelfs niet. Of heb je er gewoon geen idee van en wil je het juist wel graag ontdekken hoe dat dan gebeurt.

Het goede nieuws van die jij-boodschap is dat je daarmee ook invloed hebt om het om te draaien. Dat is helaas niet altijd even makkelijk. Want in de context speelt ook dit nog mee:

• Het aandeel van jouw partner zelf
• De invloed die jouw partner op jou heeft
• Jouw eigen verstopte angsten

Twee valkuilen bij een zwijgende partner

En dan zijn er ook nog twee veelvoorkomende misverstanden.

Misverstand 1: je partner zwijgt uit zelfbescherming van diens ego en eigenwaarde. Niet dus. Het is namelijk meestal een relationele angst die speelt.

Dat is gelijk het kromme… want jij wilt dat zwijgen niet en misschien zeg je dat ook regelmatig. Wat de verstopte relationele angsten bij jouw zwijgende partner alleen maar meer aanwakkert. En je raadt het al: jouw partners dichtklappen wordt steeds heftiger.

Misverstand 2: je partner zwijgt uit desinteresse voor jou. Dat zou je zomaar kunnen denken. Want waarom stelt je partner jou geen vragen? Waarom vertelt jouw partner jou niet wat er innerlijk leeft?

Ook deze aanname klopt vrijwel nooit. In de negatieve communicatiecirkel straf je elke poging van jouw partner namelijk onbedoeld af. Bij veel koppels zie ik deze ontmoediging al bij voorbaat ontstaan.

Negatieve communicatie

Straffende of ontmoedigende reacties zijn bijvoorbeeld:

• Je frustratie boos of verdrietig uiten (‘Zie je wel, zie je wel, mijn schuld’, denkt je partner dan…).
• Ook gaan zwijgen (zwijgen kan meer zwijgen oproepen en de afstand vergroten om initiatief te nemen).
• Je partner vertellen of voorschrijven hoe te doen en hoe op jou te reageren (kan je partner als dwang ervaren).
• Aandringende wat- en waaromvragen stellen (waarmee je partner zich ter verantwoording geroepen voelt).
• Gelijk met je eigen mening, verhaal of advies komen (je partner ervaart geen ruimte voor diens ding).

De cirkel is rond als jij je vervolgens ook nog schuldig gaat voelen over jouw uitingen. Want dan kan je bijna niks meer zeggen of je partner interpreteert het al ‘verkeerd’. En zo verlies je allebei je spontane eigenheid.

Positieve verbindende communicatie

De praktische oplossing bij zwijgende partners is daarom heel simpel gezegd: positieve, verbindende communicatie. En dat is inderdaad veel makkelijker gezegd dan gedaan. Het is namelijk een proces waarin je eerst je partner daar moet ontmoeten waar die nu is. Daarmee werk je aan de emotionele veiligheid. Die is noodzakelijk om ruimte te maken voor gelijkwaardige openheid én wederkerigheid.

Dat gaat stapje voor stapje, waarin je liefst op een natuurlijke manier om de beurt initiatief neemt. Ieder initiatief, hoe klein ook, heeft warmte nodig. Zelfs ‘negatieve’ initiatieven… En geduld is hier echt een schone zaak. Hoe langer de negatieve spiraal, hoe meer geduld.

Als eerste stap is het in ieder geval handig om te weten van wat voor soort zwijgen er in negatieve communicatiecirkels sprake is. Hier kun je verder lezen over 6 soorten zwijgen.