Check de 7 Gottman-pijlers van je relatie

Vind je het ook wel eens handig om een checklijst te gebruiken om je relatie te toetsen?

Hier heb ik een leuke voor je: de 7 pijlers die een goede relatie van een slechte relatie onderscheiden.

Dat is niet zomaar een lijstje dat iemand uit zijn losse mouw heeft geschud. Het is samengesteld uit bewijsmateriaal van uitgebreid jarenlang wetenschappelijk onderzoek door de Amerikaanse psycholoog John Gottman.

Hij heeft hiervoor niet alleen honderden koppels gevolgd maar ook een heus liefdeslaboratorium met videocamera’s ingericht. Hierin werden 50 koppels van 9.00u tot 21.00u geobserveerd op hun verbale en non-verbale communicatie.

Een grappige zelfpromotie van John Gottman is dat hij zegt binnen 5 minuten te kunnen vertellen of een koppel al dan niet uit elkaar gaat. In 91% van de situaties deed hij een juiste voorspelling. Ik weet niet helemaal precies hoe hij dat gemeten heeft en hoe groot zijn onderzoeksdoelgroep was, maar het klinkt wel leuk vind ik.

Eén communicatief ingrediënt neemt hij daarvoor in ieder geval, en dat is minachting. In zijn observaties is het de doodsteek voor je relatie zodra je minachtend met elkaar gaat communiceren. Hier vind je de 4 negatieve kenmerken die Gottman als scheiding-voorspeller hanteert. Minachting is het derde kenmerk.

In mijn EFT-trajecten zie ik wat anders dan een scheiding-voorspeller.

Want als je in de basis zeker weet dat je van elkaar houdt en bij elkaar wilt blijven, dan is het maken van afkeurende sarcastische opmerkingen meestal een harde façade van iets zachters wat eronder speelt.

Daar moet je dan nog wel even doorheen zien te (leren) kijken. Zodat je het vervolgens samen ziet om te draaien van hard naar zacht. Vooral op de triggermomenten zelf, en steeds minder pas achteraf nadat het al mis is gegaan.

De 7 pijlers van Gottman

Gottman vond uiteraard ook positieve kenmerken als teken dat het wel goed zit in je relatie. Kijk en vink voor jezelf eens mee op de 7 pijlers.

Pijler 1: Je kent jouw partners ‘liefdeskaarten’ goed en anticipeert daarop.
Een liefdeskaart is een soort mentale plattegrond waarop alle informatie over het leven van je partner is opgeslagen. Je kent elkaars belangrijkste gebeurtenissen, elkaars dromen, elkaars voor- en afkeuren en doet daar ook iets mee.

Pijler 2: Het koesteren en waarderen van een innige, warme relatie.
Spreekt voor zich, nietwaar? Vooral echte vriendschap is hier de motor, aldus Gottman. Ook tijdens ruzies is dit communicatief te zien.

Pijler 3: Het zit ‘m in de kleine dingen.
Vooral door kleine, schijnbaar nutteloze opmerkingen ben je op elkaar gericht en houd je contact met elkaar. Zelfs de vraag “weet jij waar mijn sleutels liggen” is hier een voorbeeld van.

Pijler 4: Je laat je door je partner beïnvloeden.
Het toelaten van je partners mening op bijvoorbeeld de keuze van jouw kleding, jouw maaltijd in een restaurant of de verzekering is een teken van respect. Relaties waarin een partner zich verzet tegen het verdelen van de zeggenschap, lopen 4 keer zo vaak stuk… Of die verdeling van de zeggenschap gelijkwaardig is, is weer een ander verhaal…

Pijler 5: Eenvoudige niet-permanente problemen lossen jullie makkelijk op.
Niet-permanente problemen zijn alle kleine ruzietjes en meningsverschillen die je met doelmatige herstelpogingen en verdraagzaamheid over elkaars onvolkomenheden oplost.

Pijler 6: Je loopt beiden niet vast op de permanente problemen.
Sommige meningsverschillen kunnen zo groot zijn dat ze niet te overbruggen zijn. De kunst is dan om dit niet te willen oplossen, maar de dialoog erover de op gang te houden.  Gottman zegt dat je de wederzijdse verdraagzaamheid vergroot door de onderliggende idealen of normen van elkaar te kennen en te ondersteunen.

Bij de EFT focussen we niet op onderliggende idealen en normen, maar op de onderliggende pijnplekken en hechtingsbehoeften. Inmiddels is gebleken dat deze weg een veel grotere positieve invloed heeft op de wederzijdse verdraagzaamheid en veilige verbondenheid.

Pijler 7: Samen zin geven aan het leven.
Voor als de voorgaande 6 pijlers niet genoeg zijn, is pijler 7 de laatste voor een succesvolle relatie. Gedeelde zingeving kan dan bijvoorbeeld zijn dat je het samen belangrijk vindt om persoonlijke groei in je relatie na te streven, of dat je dezelfde wens hebt over hoe jullie je oude dag willen inrichten.

De kans is groot dat je veel van deze pijlers mist bij jouw partner als je dit blogartikel leest. Kan dat kloppen? Want dan wil ik je wel graag een hart onder de riem steken. Je hoeft namelijk niet bij de pakken neer te zitten, want:

1. De onderzoeksuitkomsten over de 7 pijlers van Gottman zeggen alleen iets over hoe het nu is, niet over hoe je er kunt komen.
2. De 7 pijlers zijn ontstaan uit observatie-onderzoek. Je ziet ook dat je ze allemaal in communicatief gedrag objectief kunt zien. Letterlijk, want je kunt het turven. Wat er emotioneel vanbinnen gebeurt is niet meegenomen in deze pijlers. Terwijl daar wel vaak de crux zit.
3. Deze onderzoeksuitkomsten zeggen ook niets over de oorzaak-gevolg-relatie. Ben je al gelukkig en kun je dan pas deze pijlers toepassen? Of word je pas gelukkig door het toepassen van de 7 pijlers? Helaas werkt het niet om ze als vaardigheid te doen of te vragen van je partner. Het is namelijk meer een kip en ei verhaal, waarin liefdevolle communicatie en gedrag elkaar versterken.
4. De 7 pijlers zeggen helemaal niets over de oorzaken, over hoe het zo gekomen is dat ze er niet (meer) zijn. Pas als je aan de echte oorzaken werkt, kun je het kip en ei verhaal van de 7 pijlers in gang zetten.

De 7 pijlers moet je dus echt als een checklijst of een diagnose-instrument van jullie status quo zien. Van de koppels die je om je heen ziet die deze 7 pijlers wel allemaal hebben, voelen de partners zich emotioneel veilig bij elkaar. Die veiligheid is niet de uitkomst van de 7 pijlers maar de basis ervan.

Daarom is dit een betere checklijst die meer recht doet aan de emotionele drijfveren:

1. Je vertrouwt erop dat je partner toegankelijk, ontvankelijk en betrokken (T.O.B.) is naar jou.
2. Je vraagt om emotionele intimiteit als je dat nodig hebt, in het vertrouwen dat je die meestal krijgt.
3. Je voelt je op je gemak met jullie emotionele intimiteit en de emotionele behoeften van je partner.
4. Je maakt je geen zorgen dat je in de steek wordt gelaten of dat je verraden of overheerst wordt.
5. Het voelt goed te weten dat je elkaar emotioneel nodig hebt in een gelijkwaardige wederzijdse afhankelijkheid.
6. Je ziet jezelf als waardevol, je bent jouw partners liefde en zorg waard.
7. Je ziet jouw partner (en andere mensen in het algemeen) als betrouwbaar en geloofwaardig.
8. Je benoemt de positieve en negatieve dingen bij jezelf en je partner.
9. Je staat open voor kritiek zonder die als aanvallend te beschouwen.
10. Je loopt niet weg voor conflicten.
11. Je bent bereid en in staat om bij een conflict tot een compromis te komen.
12. Je kan toegeven, maar bewaakt ook voldoende je eigen grenzen.
13. Je denkt in wij-termen en niet in ik-termen.
14. Je ervaart meestal rust in je hoofd.
15. Je deelt spontaan dingen.
16. Je geeft om de vreugde en pijn van je partner en bent oprecht geïnteresseerd.
17. Seksualiteit maakt deel uit van de intimiteit (seks en gevoel gaan samen).
18. Je gelooft in jezelf, in je partner en in de relatie.
19. Je ziet het verbreken van de relatie niet als oplossing voor problemen.

Om hier samen met je partner te komen, kun je gelukkig leren.

Emotionally Focused Therapy (EFT) is de best onderzochte methode van relatietherapie en bewezen effectief. De emoties in je relatie kunnen hoog oplopen en jullie uit elkaar drijven. Niet verbazingwekkend want juist bij jouw partner wil je je veilig voelen. Juist daar wil je jezelf kunnen zijn zonder angst je partner boos te maken, te kwetsen of te verliezen.

Om weer te verbinden nemen we vanuit de EFT de onderliggende emoties als ingang om elkaar weer te begrijpen. Pas als je de onderliggende pijn en behoeften van jezelf kent én die van je partner, kun je je weer richten op verbindende communicatie. En krijg je weer een liefdevolle betekenis voor elkaar, zodat je samen gelukkig oud kan worden.